Các rối loạn do thiếu i-ốt và cách phòng ngừa
Các
rối loạn do thiếu hụt i-ốt làm suy giảm chất lượng cuộc sống của hàng triệu con
người trên thế giới, gây ra những hạn chế về hoạt động trí tuệ, thể lực mà
không lường trước được. Ảnh hưởng tới tương lai giống nòi của một dân tộc, làm
giảm kinh tế và xã hội.
I-ốt là một vi chất cần thiết cho phát triển của cơ thể,
cần cho sự tổng hợp hóc môn tuyến giáp, phát triển xương, phát triển của não bộ
và hệ thần kinh trong thời kỳ bào thai.
Trên thế giới có trên 1,5 tỷ người
sống trong vùng bị thiếu hụt Iốt và có nguy cơ bị các rối loạn do thiếu Iốt.
Việt Nam là một nước nằm trong vùng bị thiếu hụt iốt, tỷ lệ thiếu iốt cao và
phổ biến toàn quốc từ miền núi đến đồng bằng.
Thiếu i-ốt có thể xảy ra trong bất
kỳ giai đoạn nào của con người. Bệnh thiếu i-ốt thường gặp nhất là bướu cổ, tuy
nhiên bướu cổ chỉ là một biểu hiện nhẹ nhất của thiếu i-ốt, mà tác hại hơn cả
đó là sự ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ của trẻ em, có thể gây tổn thương
về não, suy giảm trí tuệ, ảnh hưởng đến phát triển tâm lý của trẻ.
1. Nguồn gốc I-ốt
I-ốt có trong đất, nước, không khí.
Đặc biệt Iốt có nhiều trong nước biển và các loại hải sản như cá, tôm, rong
biển….
2. Vai trò của I-ốt đối với
cơ thể con người
I-ốt là một chất rất cần thiết để
tổng hợp nội tiết, giúp cho cơ thể phát triển ngày càng hoàn thiện hơn như: não
bộ, hệ thần kinh và thân thể. Vì chất nội tiết này giúp cho sự phát triển trí
tuệ và thể lực của con người từ khi là bào thai, thời kỳ thơ ấu đến khi già.
3. Hậu quả gây ra do các rối
loạn do thiếu I-ốt
Thiếu i-ốt có thể gây tác hại cho
mọi lứa tuổi, nhưng lứa tuổi dễ bị bệnh nhất là thời kỳ bào thai và trẻ em nhỏ.
Trong thời kỳ bào thai, sự phát
triển của thai nhi phụ thuộc vào hormon giáp của người mẹ ngấm qua nhau thai
sang con. Hormon này rất quan trọng đối với sự phát triển của não bộ và hệ thần
kinh.
Thiếu i-ốt ở 2 tháng đầu thời kỳ
mang thai, con sẽ bị câm, điếc, đần độn, bướu cổ trẻ sơ sinh và thiểu năng
giáp... Khi đã bị đần độn do thiếu hụt i-ốt thì không thể nào chữa được và tuổi
thọ thường không cao. Hay gặp nhất là đần độn, trẻ chậm lớn, chậm
phát triển trí tuệ, học tập kém, lao động kém...
Thiếu i-ốt cũng gây ra một loạt các
bệnh khác cho người mẹ như: thai chết lưu, đẻ non, sẩy thai,...
Ở tuổi dậy thì thiếu i-ốt thường gây
bướu cổ, các biến chứng của bệnh bướu cổ, thiểu năng giáp. Khi bị thiểu năng
giáp, luôn cảm thấy mệt mỏi, lúc nào cũng cảm thấy buồn ngủ, lao động rất nhanh
mệt mỏi. không linh hoạt, tinh thần trì trệ giảm, khả năng lao động giảm, hạn
chế sự phát triển kinh tế-xã hội.
4. Phòng
ngừa thiếu hụt Iốt
Nhu cầu hằng ngày của
một người bình thường là từ 150 đến 200 mcg i-ốt, khi người phụ nữ có thai hoặc
cho con bú cần thêm 30 đến 50 mcg. Thiếu iốt là nguyên nhân chủ yếu gây nên
bệnh bướu cổ và đần độn.
Để đề phòng các bệnh do
thiếu hụt iốt có nhiều phương pháp. Hiện nay trộn i-ốt vào muối ăn là phương
pháp được dùng rộng rãi và có nhiều hiệu quả hơn cả vì khi trộn i-ốt vào muối
với một liều lượng rất nhỏ đủ để cung cấp đều đặn hằng ngày cho mọi người,
không gây nên tình trạng quên sử dụng như khi dùng thuốc. Hơn nữa trộn iốt vào
muối không làm thay đổi lý tính của muối, không thay đổi mùi vị của muối. Sử
dụng muối iốt như muối thường.
Vì những tác dụng to lớn
và sự tiện lợi trong sử dụng, mọi người, mọi nhà hãy sử dụng muối i-ốt làm muối
ăn hàng ngày để chủ động phòng ngừa bệnh bướu cổ… Một việc làm đơn giản mà mang
lại hiệu quả thiết thực nhằm bảo vệ sức khoẻ cho gia đình và là tăng cường trí
thông minh của con trẻ.
